A RESPIRACIÓN DA TERRA

  

O ESPERTAR DA AUGA

A orixe dos océanos remóntase hai, aproximadamente, uns 4,500 millóns de anos, cando a Terra se estaba formando e era moi diferente á actual. Naquel momento, o noso planeta era unha masa , cuberta por volcáns activos e con ausencia de auga líquida na superficie. Sen embargo, unha serie de acontecementos clave, transformaron aquela Terra seca no mundo rico en auga que coñecemos hoxe.

A auga no interior da Terra

Durante as primeiras etapas da Terra, os volcáns foron moi importantes. Estes liberaban grandes cantidades de gases hacia a atmosfera primitiva. Entre todos estes gases liberaban  vapor de auga, que viña dende o interior do planeta e que se acumulaba na atmosfera. A medida que a Terra comezou a arrefriarse o vapor de auga condensouse formando nubes. Estas deron lugar ás primeiras choivas. Estas choivas, que caeron durante millóns de anos, comezaron a encher depresións naturais da codia terrestre, o que deu lugar ao inicio dos océanos.

A auga por asteroides e cometas

Na primeiras etapas da hisoria da Terra, fai millóns de anos, o noso planeta era un lugar moi diferente ao que coñecemos agora. Nese momento a Terra foi golpeada por numerosos asteroides e cometas que viaxaban polo sistema solar. Moitos de estos corpos estaban compostos, en parte, por xeo. Cando estes cometas e asteroides chocaban contra a superficie terrestre, a calor das colisións provocou que o xeo se fundise e se transformara en auga. 

ESte proceso non só trouxo auga á Terra, tamén fixo que comezaran a formarse ríos, lagos e océanos. Os científicos creen que isto foi clave para aumentar a cantidade de auga da Terra. Sen estas colisións, os océanos actuais poderían ser máis pequenos ou incluso non existir.

A formación dos océanos tal e como os coñecemos

A medida que pasaron millóns de anos, a actividade volcánica, e a chegada da auga dende o espazo axudaron a que a Terra acumulara grandes cantidades de auga en estado líquido. Así as cuncas oceánicas comezaron a encherse e formaron os océanos, que xa son permanentes na Terra. En cambio a auga non só se acumulou, tamén fixo que a Terra deixara de ser un lugar quente e inestable e a temperatura comezara a descender. A atmosfera axudou a manter a auga en estado líquido. Este proceso non só foi importante para a xeoloxía, tamén foi onde apareceron as primeira formas de vida, como bacterias e organismos unicelulares.

Ademais, os océanos foron moi importantes para controlar o clima, xa que a auga é un regulador térmico e sen a súa formación a vida na Terra non evolucionaría como o fixo.

Curiosidade

As zonas mariñas protexidas son esenciais, pero é moi complicado calcular que porcentaxe do planeta ten está protección. En Europa está entre o 5% e o 10%. E en España arredor do 12%.

https://nautilus.es/mar-los-oceanos-principales-curiosidades/

UNHA VIAXE DE 4.500 MILLÓNS DE ANOS: "A ORIXE DA ATMOSFERA"

A atmosfera é a capa de gases que rodea a Terra retidos pola súa atracción gravitacional. Esta mestura de gases que forma a atmosfera recibe o nome de aire. É a capa máis externa e menos densa do planeta. Orixinouse hai aproximadamente 4.500 millóns de anos cando a Terra estaba no seu proceso de formación, a partir de gases emanados desde a superficie da Terra e despois enriqueceuse polas emisións debidas a actividade volcánica.

Inicialmente: Estaba formada por CO₂, como as atmosferas de Venus e Marte, este gas represente máis do 90% da composición e tiña ausencia de O₂.

Posteriormente: A aparición de seres vivos fotosintéticos (cianobacterias) fixo que se reducira o CO₂ a menos do 0,01% e a presenza de O₂ ao 21%, o que condicionaría a evolución biolóxica posterior.

CIANOBACTERIAS: 

As cianobacterias son organismos microscópicos que fan a fotosíntese. Toman carbono da atmosfera, nutrientes, auga e luz do sol para fabricar o seu alimento, e liberan osíxeno como produto de refugallo. Viven en ambientes de auga doce e salgada. A aparición das cianobacterias foi un
acontecemento importante, xa que liberaban grandes cantidades de osíxeno, que foi fundamental posteriormente. Ao principio da vida na Terra ademais da falta de osíxeno, a luz solar era mortal. Os raios ultravioletas causaban danos aos primeiros microorganismos. As cianobacterias, presentaban nas súas células unha substancia que as protexía dos raios e co incremento do osíxeno, grazas a elas, formouse a capa de ozono que nos protexe da radiación ultravioleta. Xunto con outros microorganismos, as cianobacterias son responsables da produción de aproximadamente o 50% do osíxeno global. Aínda que as cianobacterias en grandes cantidades poden ter efectos dañinos. Grandes poboacións de cianobacterias esgotan o osíxeno da auga. Ten como algunha das consecuencias que poden matar os peixes. Ademáis o papel das  cianobacterias queda evidenciado pola abundancia dos estromatolitos, rochas formadas por area e pola acumulación de restos destes organismos, que chegaron moitos deles fosilizados desta época.        

Actualmente: O CO₂ está a aumentar, desde a revolución industrial, pero nos últimos anos máis debido o uso de combustibles fósiles como fonte enerxética. Na primeira metade do século XIX a súa proporción era de 0,028% e hoxe en día casi de 0,040%. Este gas é un dos principais causantes do efecto invernadoiro, este aumento tradúcese nun quecemento atmosférico global que é a principal causa do cambio climático. 

O vapor de auga tamén ten unha presenza relevante e a súa porcentaxe e variable, entre o 0% e 4%.

O hidróxeno que estaba moi presente nas emanacións iniciais, non o está actualmente, xa que debido a que é tan lixeiro, a terra non exerce suficiente atracción gravitacional para retelo.

A atmosfera e a hidrosfera constitúen o sistema de capas fluídas superficiais do planeta. As correntes de aire disminuyen as diferenzas de temperatura entre o día e a noite, distribuíndo a calor por toda a superficie do planeta. Este sistema evita que as noites sexan xélidas ou que os días sexan moi quentes.

Ademáis, a atmosfera protexe a vida na Terra, absorbendo gran parte da radiación solar ultravioleta na capa de ozono(é unha capa vital, xa que sen esta capa protectora, a radiación UV chegaría de maneira directa á superficie da terra, provocando estragos para o planeta). Ademais, actúa como escudo protector contra os meteoritos, os cales se desintegran en po ao facer contacto co aire.

CURIOSIDADE: A característica da composición do aire, permite que as lonxitudes de onda azuis sexan máis visibles que as doutras cores, o cal dá unha cor azulado á atmosfera terrestre desde o espazo.