Cando falamos de xenética case sempre nos ven á cabeza o nome de Gregor Mendel, o monxe austríaco que experimentando con chícharos formulou as leis de herdanza dos seres vivos, coñecidas agora como Leis de Mendel. Pero a historia da xenética non foi cousa dunha persoa soa.
É verdade que Mendel foi o que sentou as bases da xenética pero moitos invertigadores e científicos foron fundaentais para poder elaboralas. Entre todas esas persoas hai moitas mulleres. Mulleres que, a pesar das dificultades que tiñan naquela época, fixeron descubrimentos fundamentais na historia da xenética.
Nettie Stevens
Nettie Stevens foi unha científica estadounidense que
naceu en 1861, unha época na que case ningunha muller podía traballar na
ciencia. Desde nova destacou polos seus bos resultados na escola, pero como
naquela época as mulleres tiñan moitas dificultades para acceder á educación
superior, tardou anos en poder estudar na universidade.
Ao principio traballou como profesora e bibliotecaria para
poder aforrar cartos e pagarse os estudos. A súa paixón pola bioloxía levouna a
estudar ciencias naturais e despois a facer un doutoramento en citoloxía (o
estudo das células). Aínda que non era moi coñecida no seu tempo, hoxe é
considerada unha pioneira da xenética.
Que descubriu?
O gran descubrimento de Nettie Stevens foi demostrar que o
sexo dun ser vivo (é dicir, se será macho ou femia) está determinado polos
cromosomas sexuais. Antes pensábase que o sexo dependía doutros factores, como
a alimentación, a temperatura ou incluso a vontade de Deus. Ela foi a primeira
persoa que observou directamente que había unha diferenza real nos cromosomas que provocaba este feito.
Grazas ao seu traballo, hoxe sabemos que os seres humanos
teñen 23 pares de cromosomas, e que o último par, chamado “cromosomas
sexuais”, é o que decide o sexo:
XX = femia
XY = macho
Este descubrimento axudou a que os científicos entendesen
mellor como se herdan os xenes.
Como o descubriu?
Nettie Stevens traballaba con insectos, sobre todo co
escaravello da fariña, porque son pequenos e se reproducen rápido. Estudaba as
células dos espermatozoides e dos óvulos ao microscopio, buscando diferenzas
que puidesen explicar o sexo das crías.
Nun dos seus experimentos, observou que os espermatozoides
non eran todos iguais: algúns tiñan un cromosoma máis longo (o X), e outros tiñan
un máis curto (que logo se chamou Y). Ao cruzar estes espermatozoides con
óvulos (que sempre tiñan un X), decatouse de que:
Se o espermatozoide tiña un X, nacía unha femia (XX).
Se tiña un Y, nacía un macho (XY).
Foi a primeira vez que se puido ver algo así e anotouno todo
con moito coidado, facendo debuxos dos cromosomas e demostrando que a súa
teoría era certa. Grazas a ela, soubemos que é o espermatozoide do pai o que
decide o sexo do bebé.
Edith Rebecca Saunders
Edith Rebecca Saunders (1865–1945) foi unha científica
británica moi importante no estudo da xenética das plantas. Foi unha das
primeiras mulleres en acceder á educación científica en Inglaterra e
converteuse nunha figura importante para as mulleres na ciencia, chegando a
a formar parte de institucións científicas.
Que descubriu?
Edith Rebecca Saunders estudou como se heredaban
características nas plantas, como a cor das flores ou a forma das follas. Para
iso, cruzaba plantas diferentes de forma controlada, poñendo unha flor dunha
planta nunha flor doutra para combinar as súas características. Despois,
observaba as plantas fillas para ver como se transmitían eses trazos de
xeración en xeración.
Grazas a estes experimentos, puido demostrar que as leis de
Mendel tamén funcionaban en plantas máis complicadas como as Lathyrus, e non
como Mendel que só estudou as ervellas. Así, axudou a entender mellor como se
pasan as características dunha xeración a outra nas plantas.
Como o descubriu?Edith Saunders facía as polinizacións de form natural,
cruzando distintas plantas e anotando os resultados que saían en
cada xeración. Fixouse nun fenómeno curioso: había características que non se
separaban nunca e sempre aparecían xuntas nas plantas novas. Isto levantoulle un interés por saber poruqe se producía esa unión.
Así, comezou a traballar no que hoxe chamamos ligamento
xenético, a idea de que algúns xenes están moi xuntos no mesmo cromosoma e por
iso se transmiten xuntos á descendencia. Naquela época, aínda non se sabía ben
como funcionaban os cromosomas, pero o traballo dela axudou a que máis adiante se descubrira.
Rosalind Franklin
Rosalind Franklin (1920–1958) foi unha química e
cristalógrafa británica moi importante para o descubrimento da estrutura do ADN,
aínda que o seu traballo non foi recoñecido no seu momento. Foi especialista en
difracción de raios X. Traballou tamén en estruturas do ARN, virus,
carbón e grafito. Hoxe é considerada unha figura clave na
historia da ciencia.
Qué descubriu?
Rosalind Franklin fixo un descubrimento moi importante en
ciencia: conseguiu fotografar o ADN e mostrou que tiña forma de hélice, como
unha escaleira de caracol. A súa foto máis famosa, chamada "Fotografía
51", foi a primeira proba clara de como era esta molécula, que garda toda
a información sobre os seres vivos.
Grazas a esta imaxe, outros científicos, como James Watson e
Francis Crick, puideron construír o modelo do ADN que coñecemos hoxe: a dobre
hélice. A pesar de que eles recibiron o recoñecemento, usaron o traballo de
Rosalind sen o seu permiso, e durante moitos anos ninguén soubo nada do seu
esforzo.
O que descubriu Rosalind axudou moito á ciencia. Agora
sabemos como se transmite a información xenética de pais a fillos, como
funcionan os xenes e como podemos estudar e tratar enfermidades hereditarias.
Como o descubriu?
Rosalind Franklin traballaba no laboratorio do King's
College de Londres, onde utilizaba raios X para estudar moléculas moi pequenas.
Primeiro, preparaba mostras e disparaba os raios X sobre elas. Ao atravesar a
mostra, os raios deixaban un patrón nunha película fotográfica. Ela analizaba
ese patrón para descubrir a forma da molécula.
Así conseguiu a Fotografía 51, unha imaxe do ADN vista dende
arriba. Grazas a ela, púidose ver que a estrutura do ADN estaba formada por
dúas cadeas enroladas entre si, como unha hélice.
Os descubrimentos de Nettie Stevens, Edith Saunders e
Rosalind Franklin foron unha proba de que a xenética non avanzou grazas a unha
soa persoa, senón ao traballo de moitos científicos e científicas. A pesar das
dificultades da súa época, estas mulleres decubriron elementos clave que hoxe
seguen sendo fundamentais para entender como se herda a información xenética.
Na actualidade, a teoría Darwinista da evolución é a teoría máis coñecida, por iso este blog vaise centrar noutra hipótese, que desafía a temporalidade da evolución continuísta: o equilibrio puntuado. Esta teoría propón que a evolución das especies non é gradual e continua senón máis abrupta e en menor tempo. Este blog intenta explicar esta teoría, contar como xurde, os autores que están detrás dela e poñer exemplos que nos permitan recoñecer que está de plena actualidade.
A evolución darwinista
En 1859, no seu libro "O orixe das especies", Darwin propuxo a evolución das especies por vía da selección natural, acumulando pequenos cambios durante un período de tempo moi extenso. Esta visión é coñecida como "gradualismo", que se caracteriza por definir a evolución como un proceso progresivo, constante e lento, así pouco a pouco, as especies irían evolucionando para adaptarse mellor ó entorno.
A proposta do equilibrio puntuado
En 1972, os paleontólogos Stephen Jay Gould e Niles Eldredge pensaron nunha idea revolucionaria: O equilibrio puntuado (punctuated equilibrium en inglés). A súa teoría xurde de estudar os fósiles, eles notaron algo raro...
Esta teoría postula que una vez que se atopa un fósil de unha especie, a poboación de esa especie permanece estable e mostra poucos cambios evolutivos na súa historia xeolóxica. Segundo esta teoría, a maior parte das especies permanecen sen cambios significativos durante períodos longos de tempo (equilibrio ou estase), e que os cambios que modifican a especie sucedían en períodos puntuais, de forma explosiva e coincidindo co nacemento de novos individuos.
Esta teoría en propón que en lugar dunha evolución continua como subir unha costa de pouca pendente, as especies soben unha especie de escaleira rota na cal, de súpeto ascenden e, polo tanto, evolucionan.
O exemplo máis claro que deu a parella de paleontólogos foi cun estudo no Lago Turkana na África Oriental. Onde observando unha serie de fósiles de Moluscos, Gasterópodos e Bivalvos observaron patróns que se repetían na xa mencionada estase morfolóxica durante longos períodos (as súas formas non mostraban cambios) e despois, unha substitución abrupta por outra especie. Todo isto sucedía sen especies intermedias visibles, con estas probas, a explicación da evolución destas especies cun modelo puramente gradualista, non parecía a correcta.
Enfróntase ao darwinismo?
Non exactamente, por suposto non negan a selección natural, senón que cuestionan o ritmo co que se deron os cambios, poderíamos dicir que complementa á visión clásica de Darwin. Segundo esta teoría, o ambiente pode permanecer estable durante moito tempo, mantendo as especies exactamente iguais, pero cando sucede un cambio brusco no ecosistema como unha glaciación, separación de continentes ou unha erupción, os cambios nesta especie aceléranse e poden suceder nunha soa xeración.
Falamos só de fósiles?
A evolución puntuada no so axuda a explicar o rexistro fósil, tamén axuda a explicar as dinámicas da bioloxía molecular, e incluso os cambios sociais e tecnolóxicos.
Explica a caída repentina de especies, culturas e tecnoloxías. Desde volcáns ata cambio climatizo: cando largos períodos de estabilidade son interrompidos por cambios súpetos que dan forma ó noso mundo.
A qué se pode aplicar esta teoría?
Á bioloxía.
Temos un exemplo moi recente: o COVID. A pandemia ilustra moi claramente como os virus poden adaptarse rapidamente en resposta a presións externas e o importante de recoñecer a evolución puntuada para entender as dinámicas das enfermidades.
Á creatividade humana
No Paleolítico superior deuse un brusco salto respecto a milenios de lento progreso. Es un corto período de tempo os nosos antepasados comezaron a desenrolar ferramentas avanzadas, crear arte, estruturar as sociedades... Esa explosión de innovación pode aplicarse ás sociedades humanas, e supoñen un exemplo de como estas poden transformarse en resposta a presións ambientais e sociais.
Á tecnoloxía
A evolución tecnolóxica sigue con frecuencia un patrón de saltos repentinos en lugar de progreso constante. Por exemplo o que esta ocorrendo na actualidade coa intelixencia artificial (IA). Durante anos a IA avanzou moi lentamente, pero coa aparición de modelos de linguaxe esát dándose una explosión de avances que se poden aplicar á industria, a medicina e á vida cotiá que cambiou da noite para a mañá.
O cambio climático.
A liberación masiva de dióxido de carbono dende a revolución industrial levou a cambios climáticos drásticos no último século. Este é outro exemplo de como a evolución puntuada pode operar a escala planetaria.
Explicación dos propios Stephen Jay Gould e Niles Eldredge:
Na actualidade, a xenética forma parte da vida cotiá moito máis do que imaxinamos. Os avances científicos permitiron que o estudo do ADN deixara de estar limitado nos laboratorios e pasara a empregarse en cousas tan importantes como a agricultura, medicina ou a investigación criminal.
Un dos campos nos que a xenética tivo un maior impacto é o da xenética forense. Grazas ao desenvolvemento de técnicas precisas para analizar a xenética, é posible resolver delitos ou crimes que antes estaban sen resposta ou ser resolver. A través das mostras biolóxicas recollidas nun escenario do crime, pódese identificar ao autor, confirmar sospeitas ou suposicións ou demostrar a inocencia de persoas acusadas por erro.
Que é o ADN e por que é único?
O ADN é unha molécula que contén toda a información necesaria para o funcionamento e desenvolvemento dos seres vivos. Atópase no núcleo das células e actúa como un conxunto de instrucións que determinan as características de cada individuo.
A secuencia de ADN é distinta en cada persoa, salvo no caso dos xemelgos monocigóticos. Esta singularidade convérteo nun identificador xenético único. Por iso, o ADN resulta moi útil en investigacións forenses. Cando se recollen mostras biolóxicas nunha escena do crime, é posible analizalas e comparalas co perfil xenético doutros individuos, permitindo identificar con precisión ao posible autor ou descartar sospeitas.
Proceso de identificación por ADN:
O proceso de identificación do ADN ten varios pasos:
Recollida da mostra: a policía científica recolle mostras como poden ser de sangue, saliva, pelo, suor ou outros restos biolóxicos atopados na escena do crime.
2. Extracción do ADN: as probas son levadas ao laboratorio onde o ADN é separado das células da mostra. Úsanse produtos químicos para romper as membranas celulares. Unha vez obtido o ADN, gárdase con coidado para non danalo.
3. Ampliación do ADN coa técnica PCR: con esta técnica, cópianse ou amplifícanse moitos fragmentos do ADN para ser estudiado máis en detalle.
4. Análise das rexións STR: no ADN existen zonas chamadas STR, que son secuencias curtas de ADN que se repiten varias veces. Estas rexións son moi variables entre persoas, incluso entre irmáns. Os científicos analizan estas partes porque permiten distinguir dun individuo a outro con moita precisión.
5. Comparación entre perfís xenéticos: Unha vez obtido o perfil xenético da mostra, compárase cos perfís doutros individuos. Esta comparación pode facerse co ADN de sospeitosos ou con bases de datos forenses. Se os perfís coinciden, identifícase a persoa á que pertence a mostra.
O ADN na investigación criminal:
Cando se comezou a analizar o ADN nas investigacións, todo cambiou, porque foi posible estudar moitos casos como delitos reais. Antes de que se empregase o ADN, había numerosos casos que quedaban sen solución por falta de probas. Hoxe en día, as mostras biolóxicas recollidas nos lugares dos feitos son fundamentais para resolver estas investigacións. Este progreso na ciencia non só axudou a resolver crimes importantes, senón que tamén facilitou a liberación de persoas que foran condenadas de forma inxusta, ademais de relacionar sospeitosos con casos que permanecían abertos.
Casos reais:
O caso do “Golden State Killer” (EE.UU, 2018):
Entre 1970 e 1980, unha serie de crimes aterrorizou California. Un home cometeu máis de 50 violacións e 13 asasinatos en distintas zonas do estado. A pesar das investigacións, o autor nunca fora identificado. A policía deulle varios nomes ao criminal segundo a zona onde actuaba: “East Area Rapist”, “Original Night Stalker” ou “Golden State Killer”. Durante anos, o caso quedou sen resolver. Non había probas suficientes para dar cun sospeitoso claro. Pero en 2018, todo cambiou grazas ao avance da ciencia.
Un equipo de investigadores decidiu empregar unha base de datos de ADN usada por persoas que buscaban familiares ou coñecer as súas orixes: GEDmatch. Subiron o perfil xenético do criminal (obtido dunha escena do crime antiga) e buscaron coincidencias con posibles parentes afastados.
A partir desa información, crearon unha árbore xenealóxica que lles permitiu chegar ata Joseph James DeAngelo, un antigo policía retirado. Investigárono en segredo e conseguiron unha mostra do seu ADN dun obxecto que tirara ao lixo. A coincidencia foi exacta.
Así, despois de máis de 40 anos, o “Golden State Killer” foi finalmente detido. O caso foi un dos primeiros no mundo resoltos grazas á xenética forense.
O caso de Colin Pitchfork (Reino Unido, 1986):
En 1986, a policía británica tivo un caso moi grave: dúas mozas foron asasinadas na zona de Leicestershire, no centro de Inglaterra. A investigación non daba resultados claros ata que entrou en escena unha nova técnica científica: a identificación por ADN.
O científico implicado foi Alec Jeffreys, quen descubriu a chamada “pegada xenética”, unha técnica que permite identificar a unha persoa a través do seu ADN, como se fose unha marca única. A policía pediu axuda a Jeffreys para analizar as mostras biolóxicas atopadas nas escenas dos crimes. Co seu apoio, fixéronse probas a máis de 4.000 homes da zona. Entre eles estaba Colin Pitchfork, pero este logrou enganar temporalmente aos investigadores: convenceu a un compañeiro para que se fixese pasar por el no exame.
A trampa acabou descubríndose, e Pitchfork foi detido. Ao final, confesou os crimes e converteuse no primeiro asasino condenado no mundo grazas a unha proba de ADN. Este caso marcou un antes e un despois na historia da criminoloxía. A partir de entón, o ADN comezou a empregarse en todo o mundo como proba legal fiable.
O caso de Ángel González (EE.UU., 1994)
En 1994, Ángel González, un mozo de orixe mexicana que vivía no estado de Illinois (EE.UU.), foi acusado de violación e secuestro. A pesar de que el aseguraba ser inocente e de que tiña unha coartada, foi condenado a 55 anos de cadea. A sentenza baseouse unicamente na identificación dunha testemuña e nun interrogatorio que fixeron sen intérprete nin avogado.
Durante máis de dúas décadas estivo no cárcere. En 2015, o Innocence Project conseguiu reabrir o caso e solicitou unha proba de ADN sobre as mostras recollidas no momento dos feitos. O resultado foi contundente: o ADN atopado non pertencía a Ángel González, senón a dúas outras persoas.
Grazas a isto, foi declarado inocente e posto en liberdade tras pasar 20 anos preso por un crime que non cometera.
O caso de "Night Stalker": Richard Ramirez (EE.UU., 1984-1985)
Entre 1984 e 1985, varias cidades de California vivían aterrorizadas por un criminal que entraba nas casas durante a noite, atacando brutalmente ás vítimas mentres durmían. O seu nome real era Richard Ramirez, pero os medios chamárono “Night Stalker”.
Cometeu asasinatos, violacións e roubos, sen patrón fixo: homes, mulleres, anciáns e mesmo nenos foron vítimas. A súa brutalidade e imprevisibilidade complicaron moito a investigación. Todo comezou a cambiar cando a policía recollera unha pegada de zapatos e unha mostra de ADN nunha das escenas do crime. A mostra biolóxica permitiu crear un perfil xenético e, cando Ramirez foi detido por outro motivo, o seu ADN coincidía co das escenas dos crimes. Foi condenado por 13 asasinatos, entre outros cargos, e sentenciado á pena de morte en 1989.
Inocentes liberados polo ADN:
Como xa vimos antes, moitas persoas poden recuperar a súa liberdade grazas ás probas de ADN que demostran que foron condenadas de forma equivocada. Estes casos amosan o valor que ten a ciencia para corrixir erros xudiciais e facer que a xustiza sexa máis xusta.
Un dos casos importantes é o de Kirk Bloodsworth, quen foi o primeiro condenado á pena de morte nos Estados Unidos que conseguiu a absolución pola proba do ADN. Bloodsworth permaneceu oito anos en prisión antes de que as análises xenéticas demostraran a súa inocencia, salvándoo da execución.
Tamén está o caso de Steven Avery, que pasou 18 anos preso por un delito que non realizou. Foi grazas ás novas técnicas de análise xenética que en 2003 se puido probar que Avery era inocente, facendo que o seu caso adquirise gran repercusión a nivel mundial.
Ademais, a organización Innocence Project desempeñou un papel fundamental na revisión de casos antigos, logrando que máis de 375 persoas inocentes fosen liberadas en Estados Unidos. Esta empresa traballa para empregar as tecnoloxías xenéticas modernas para garantir que ninguén sexa castigado sen que existan probas fiables. Por iso, o ADN non só serve para identificar culpables, senón que tamén é imprescindible para defender a inocencia e evitar que persoas inocentes sufran unha condena inocente.
Que pasará no futuro?
A xenética forense non deixou de mellorar dende que comezou a utilizarse. Hoxe en día xa se poden analizar mostras moi pequenas ou mesmo degradadas, algo que antes era imposible. As novas técnicas permiten traballar máis rápido e con maior precisión, resolvendo casos en menos tempo e con menos erros.
Ademais, están empezando a combinarse a xenética coa intelixencia artificial, o que podería facer que no futuro se poidan comparar miles de perfís xenéticos en segundos. Isto axudaría moitísimo en casos complexos ou cando se traballa con bases de datos internacionais.
Pero os avances non son só tecnolóxicos. Tamén se está traballando para que o uso do ADN sexa sempre xusto e respectuoso. É dicir, que non se empregue sen permiso ou para discriminar a ninguén. A ciencia debe servir para axudar ás persoas, non para facer dano. No futuro, a xenética forense podería axudarnos a previr delitos, resolver casos máis rápido e, sobre todo, evitar que persoas inocentes acaben condenadas por erro.
A idea de que de que un ser superior creou aos humanos e a todas as especies do planeta chega ata hoxe en día a pesar da innumerable cantidade de probas que a contradín. Os relixiosos están totalmente en contrada evolución e isto é debido a unha crenza, o creacionismo, que afirma a teoría de que un ser divino creou todo o que coñecemos no actualidade e moitas das especies xa extintas. Apoiándose en textos bíblicos chegaron a opoñerse á ensinanza da evolución nas escolas.
Charles Darwin foi un científico inglés que revolucionou a bioloxía coa súa expedición arredor do mundo na que estudou plantas, fósiles e animais ata propoñer a teoría da evolución por selección natural e que intentou loitar contra esta idea do creacionísmio.
A súa viaxe comezou coa proposta do capitán do HMS Beagle, un barco da Mariña Real británica, Robert Fitzroy de que Darwin lle fixera compañía. Pois este temía caer en depresión polo illamento tanto mental como social debido ao longo período de tempo que pasarían navegando. O obxectivo da expedición era cartografiar as costas de hemisferio sur e dentro da embarcación xa contaban con un naturalista, Robert McCormick, quen non se levaba nada ven con Charles Darwin xa que o capitán mostraba certo favoritismo cara o segundo naturalista. Totalmente cansado da situación renunciou en abril de 1832 en Río de Janeiro. Dende ese día Darwin asumiu o seu posto e fixo posible a evolución da bioloxía como ciencia.
A expedición estaba planificada para dous anos,pero acabou estendéndose tres anos, acadando cinco en total. Nesta non só visitaron América do Sur, senón que tamén pararon en destinos como Australia, África, Nova Zelanda e illas do Océano Pacífico e do Atlántico. Darwin intentaba pasar todo o tempo que lle concedían en terra firme e as veces facia uso de cabalos para poder chegar a sitios mais afastados do porto en menos tempo e ter mais tempo para estudar as especies. Na súa viaxe Darwin recompilou cadernos enteiros de notas, observacións e datos e tamén recollía exemplares de todo tipo deplantas secas, fósiles, rocas, peles y esqueletos que ia enviando a Cambridge en frascos ou caixas.
As illas Galápagos foi un dos destinos mais importantes xa que e o lugar onde Charles Darwin comezou a darlle forma á súa teoría. Estas ilas atópanse no Océano Pacífico a 972 km da costa ecuatoriana. Alí puido observar como as tartarugas xigantes posuían certas variacións físicas en cada isla. As zonas húmidas por exemplo, tiñan moita cantidade de vexetación e as tartarugas un pescozo corto xa que tiñan menos necesidade de estiralo para conseguir alimento e a coiraza con forma de bóveda. Por outro lado nas illas con ambientes secos, as tartarugas tiñan o pescozo máis longo para comer de sitios máis altos e a coiraza plana.
Outro exemplo son os pimpíns, unha especie de ave que tamén foi vixiada moi de cerca polo noso naturalísta xa que observou que as especies tiñan peteiros con formas e tamaños distintos. Darwin tratou de xustificar a evolución da especie que polo illamento da mesma nas diferentes illas xeráronse variacións ligadas a diferentes condicións de vida, climatoloxía, tipo de hábitat ou costumes alimenticias.
Con isto Darwin enunciou a teoría da selección natural, que describe como xenes determinados se transmiten de xeración en xeración en función do entorno particular no que se atope a especie a a capacidade de supervivencia que lle aporte. Os que mellor se adapten e máis se reproduzan máis probabilidade hai de que esa especie sobreviva.
Ó longo do tempo os científicos estiveron buscando explicación áevolución, como xorden as diferencias entre os seres vivos e como algunhas características se herdan de xeración en xeración mentres que outras desaparecen. Científicos como Georges Cuvier, Jean Baptiste de Lamark, Carl Von Linneo, Richard Dawkins ou Charles Darwin publicaron e defenderon as súas propias teorías, pero actualmente a máis aceptada é a Teoría Sintética da Evolución ou Neodarwinismo. Foi enunciada por varios autores e integra a teoría da selección natural, proposta por Darwin, con distintas áreas de bioloxía como a xenética ou a paleontoloxía. A teoría recoñece as mutacións xenéticas como un dos principais motores dos cambios evolutivos.
Neodarwinismo
Como diciamos anteriormente, esta teoría está baseada no darwinismo, pero aplica os coñecementos actuais da xenética, o que axuda a explicar a variabilidade de individuos dunha especie e como se herdan eses caracteres. Unha das causas da variabilidade xenética son as mutacións ou alteracións que se producen ao azar no ADN das células reprodutoras (gametos) que se transmiten á descendencia. Se as alteración se producisen nunha célula somática non se transmitiría á descendencia. Ademais existen distintos tipos de mutacións e poden ter diferentes orixes. No tocante ó seu orixe podemos distinguir:
Mutación espontánea: non son tan frecuentes, e normalmente son causadas por un erro na replicación do ADN, danos no ADN que poden alterar a súa secuencia ou pola mobilización de elementos xenéticos transportables.
Mutación inducida: debidas a exposición a determinados axentes mutáxenos, presentes no medio ambiente como a radiación, substancias químicas ou algúns axentes infecciosos (virus).
Respecto das consecuencias que poden causar nos seres vivos, cabe distinguir entre:
Mutacións favorables ou beneficiosas: aquelas que proporcionan unha vantaxe para o organismo, aumentando a súa supervivencia, de reprodución e de aptitude, é dicir, a súa capacidade de adaptación aos cambios no entorno. As mutacións favorables poden facer que os organismos sexan máis resistentes a certas enfermidades ou infeccións, permitir que os individuos poidan sobrevivir en ambientes extremos, e tamén poden mellorar o camuflaxe dun organismo. Este tipo de mutación é a menos frecuente, e sen embargo son fundamentais para a evolución das especies.
Mutacións neutrais ou inocuas: son aquelas nas que un cambio no ADN non afecta á supervivencia ou reprodución dun organismo. Isto quere dicir que non teñen nin un impacto positivo nin negativo para un individuo, pero contribúen á diversidade xenética dunha poboación, xa que poden acumularse ao longo do tempo. Como exemplo de mutacións neutrais podemos citar as mutacións silenciosas que ocorren cando un cambio no ADN non afecta á secuencia do aminoácido. Tamén se inclúen neste apartado a heterocromía, a cor da pelaxe e as pencas e lunares.
Mutacións negativas: son aqueles cambios no ADN que teñen un impacto prexudicial nun organismo. Existen 3 tipos de mutacións negativas: as dominantes (afectan negativamente á proteína silvestre ao combinarse con ela, e impiden a súa función normal), nulas (ocasionan a perda total da función dun xene) e letais (impiden a supervivencia dun organismo). Estas mutacións poden manifestarse como enfermidades xenéticas, aumentando a posibilidade de padecer cancro ou como deficiencias, trastornos ou síndromes.
Podar a sorteinfluírna evolución? Coñece a teoría neutralista.
Habitualmente, cando pensamos na evolución, a maioría de nósrecorda a Darwin e a súa famosa "selección natural", onde devén vos máis aptos. Pero sabes que existe unha teoría que postula que a sorteémáis importante que a selección? Hoxeimosfalardunha teoría menor a coñecer, pero interesante: a teoría neutralista de MotooKimura.
QuenfoiMotooKimura?
MotooKimurafoi un xenetista de orixexaponés que en 1968 formulouunha gran idea nova: a maioríadoscambios que se producen non material xenético ADN, son neutros, édicir, non son ninbosnin malos, porque non inciden na adaptación dous organismos vivos. Esta idea cambiou a idea que temos dá evolución.
Que di a teoría neutralista?
A teoría neutralista dei que:
A maioría dás mutacións non ADN nonexercen efecto sobre a supervivencia ou a reprodución.
Estas mutacións poden estenderse por unhapoboación en pura sede dá sorte, sen ser vantaxosas.
A evolución nonsempre está guiada pola selección natural, como cría Darwin; namaioría de ocasións, depende do azar xenético.
Evolución sen selección natural?
Kimuranondixo que a selección natural non existiría. Só opinaba que noné o único motor dá evolución, ou que nonsempre ten que ser ou principal.
Imaxina que unha mutación só muda unha letra do ADN e isonon repercute na bioloxía do organismo. Non será boa mutación nin mala mutación porque a mutación simplemente existe e pode ser transmitida aos descendentes.
Unha mutación é posible alterar ou ADN sen moverse noutro ser vivo.
Exemplos de mutacións neutras Moitasmutacións son silenciosas e mudan a secuencia de ADN sen alterar a proteína que se produce. Como un erro de ortografía que non altera ou sentido dá frase, a mutación silenciosa non parece afectar ou fenotipo. Algunhas variantes dá cordocabelo, ou tipo de sangue etc. non alteran a supervivencia, pero veñen a formar parte dous fenómenos de mutacións neutras.
Que significa isto para ou futuro?
Esta teoría implícanos que a evolución non ten sempre un sentido. Normalmente vos cambios, simplemente acontecen e, como son utilidades para a orixe que se alteraron, perduran sen razón de por que. Tamén provócanos pensar que a diversidade xenética, poderá ser moitomáis rica e azarosa do que pensamos, ademais de asegurar que a sorte ten un papel importante na historia dá vida.
Conclusión
A teoría neutralista de Kimurarecorda que a evolución émoitomáiscomplexado que parece; non todos vos cambios son debidos a adaptacións e en ocasión pode ir de sorte.
.jfif)
.jfif)
.jfif)
.jfif)
